The Volunteer: The True Story of the Resistance Hero who Infiltrated Auschwitz (2019)

By: Jack Fairweather
Published by: Penguin Books

For the next meeting, rather than choosing a single book, we’ve chosen a topic, or rather a historical figure – Witold Pilecki (1901–1948).

The most recent book about him is Jack Fairweather’s The Volunteer, which won the Costa Prize 2019. Below are details of this, as well as an English edition of Pilecki’s own work, and two Polish-language books about him.

Auschwitz Volunteer: Beyond Bravery (Aqua Polinica, 2012) by Witold Pilecki

In 1940, the Polish Underground wanted to know what was happening inside the recently opened Auschwitz concentration camp. Polish army officer Witold Pilecki volunteered to be arrested by the Germans and reported from inside the camp. His intelligence reports, smuggled out in 1941, were among the first eyewitness accounts of Auschwitz atrocities: the extermination of Soviet POWs, its function as a camp for Polish political prisoners, and the final solution” for Jews. Pilecki received brutal treatment until he escaped in April 1943; soon after, he wrote a brief report. This book is the first English translation of a 1945 expanded version. In the foreword, Poland’s chief rabbi states, If heeded, Pilecki’s early warnings might have changed the course of history.” Pilecki’s story was suppressed for half a century after his 1948 arrest by the Polish Communist regime as a Western spy.” He was executed and expunged from Polish history. Pilecki writes in staccato style but also interjects his observations on humankind’s lack of progress: We have strayed, my friends, we have strayed dreadfully…we are a whole level of hell worse than animals!” These remarkable revelations are amplified by 40 b&w photos, illus., and maps

Rotmistrz Pilecki i jego oprawcy (Capital, 2015) by Tadeusz M. Pluzanski

Rotmistrz Witold Pilecki byl dowódca mojego ojca Tadeusza Pluzanskiego. Razem konspirowali, w tym samym wiezieniu znosili tortury komunistycznych oprawców. Ojca wypuszczono po 9 latach (73 dni przesiedzial w celi smierci), do konca swoich dni nazywal dowódce ,,swietym polskiego patriotyzmu”.

Rotmistrz nigdy sie nie poddal, nie dal sie zlamac w ubeckim sledztwie, pozostal Niezlomny.
Ksiazka odpowiada na wiele pytan dotyczacych sledztwa i procesu:
– Kto torturowal rotmistrza w mokotowskim wiezieniu?
– Czy w momencie wyprowadzania na egzekucje, 25 maja 1948 r., wiezien jeszcze zyl, czy kat Piotr Smietanski strzalem w tyl glowy usmiercil trupa?
– Dlaczego Pilecki podjal gre z szefem wszystkich ubeków Józefem Rózanskim?
– Jakie byly dalsze losy brutalnych funkcjonariuszy aparatu przymusu?
– Jak potoczyly sie kariery morderców sadowych?
– Jak rotmistrz traktowal wspólpracowników?
– Kiedy po latach upokorzen dzieci Witolda beda mogly zapalic lampke na grobie Taty?

Zycie rotmistrza Witolda Pileckiego to gotowy scenariusz na dawno oczekiwany film sensacyjny. Moze ta ksiazka zainteresuje sie Hollywood?

Rotmistrz Witold Pilecki  (AA, 2018) by Joanna Wieliczka-Szarkowa

Fascynujaca opowiesc o rotmistrzu Witoldzie Pileckim, kresowym zagonczyku walczacym z bolszewikami o polskie Wilno i Warszawe w 1920 roku, który wedlug brytyjskiego historyka Michaela Foota byl jednym z szesciu najodwazniejszych zolnierzy drugiej wojny swiatowej! Czlowiek, który na ochotnika dal sie zamknac w niemieckim obozie koncentracyjnym w Auschwitz. Zorganizowal tam konspiracyjny Zwiazek Organizacji Wojskowej skupiajacy ponad sto osób we wszystkich komandach. Przezyl za drutami dwa lata i siedem miesiecy. W tym czasie informowal dowództwo Armii Krajowej o dokonywanym przez Niemców ludobójstwie. Po brawurowej ucieczce, nadal zaangazowany w podziemna walke, napisal szczególowe raporty z Auschwitz, których niezwykle losy zostaly opisane w ksiazce. Walczyl w Powstaniu Warszawskim jako obronca niezdobytej Reduty Witolda. Po wojnie nie opuscil kraju mimo komunistycznego zniewolenia. Zostal aresztowany przez UB, skatowany w sledztwie w mokotowskim wiezieniu, przy którym ,,Oswiecim to byla igraszka”. W pokazowym procesie skazany na kare smierci, jako szpieg gen. Andersa i zamordowany strzalem w tyl glowy, 70 lat temu – 25 maja 1948 roku.

The Volunteer: The True Story of the Resistance Hero who Infiltrated Auschwitz by Jack Fairweather (Penguin, 2019)

‘Totally gripping’– Simon Sebag Montefiore

‘Pilecki is perhaps one of the greatest unsung heroes of the second world war … this insightful book is likely to be the definitive version of this extraordinary life’ — Economist
Would you sacrifice yourself to save thousands of others?
In the Summer of 1940, after the Nazi occupation of Poland, an underground operative called Witold Pilecki accepted a mission to uncover the fate of thousands of people being interned at a new concentration camp on the border of the Reich.
His mission was to report on Nazi crimes and raise a secret army to stage an uprising. The name of the detention centre — Auschwitz.
It was only after arriving at the camp that he started to discover the Nazi’s terrifying plans. Over the next two and half years, Witold forged an underground army that smuggled evidence of Nazi atrocities out of Auschwitz. His reports from the camp were to shape the Allies response to the Holocaust – yet his story was all but forgotten for decades.
This is the first major account to draw on unpublished family papers, newly released archival documents and exclusive interviews with surviving resistance fighters to show how he brought the fight to the Nazis at the heart of their evil designs.
The result is an enthralling story of resistance and heroism against the most horrific circumstances, and one man’s attempt to change the course of history.

You can read an interview with Jack Fairweather here.

And here is a radio inverview with Pilecki’s great-grandson, in Polish.